Royal Sovereign (1857)

Okręt obrony wybrzeża HMS Royal SovereignHMS "ROYAL SOVEREIGN" był początkowo planowany jako trójpokładowy, 121-działowy, żaglowy okręt liniowy, w czasie budowy został wyposażony w napęd parowy i śrubę napędową, a po kolejnej przebudowie wszedł do służby w 1864 roku jako pierwszy wieżowy okręt pancerny w Royal Navy.
Kraj: Wielka Brytania
klasa: okręt obrony wybrzeża (wieżowy okręt pancerny, pancernik obrony wybrzeża, pancernik wieżowy)

Specyfikacja

Nazwa okrętu Stocznia Położenie stępki Wodowanie Ukończenie budowy Los okrętu
ROYAL SOVEREIGN Portsmouth DYd 17.12.1849 25.04.1857 20.08.1864 Sprzedany na złom w 1885 r.

Dane taktyczno-techniczne

Wymiary:

Wyporność 4955 ts
Tonaż 3963 bm
Długość między pionami 73,30 m (240 ft 6 in)
Długość stępki dla obliczeń tonażu 61,56 m (201 ft 11½ in)
Szerokość 18,91 m (62 ft 0½ in)
Szerokość dla obliczeń tonażu 18,05 m (59 ft 2½ in)
Zanurzenie średnie 7,09 m (23 ft 3 in)
Zanurzenie dla wyporności lekkiej - dziób 6,45 m (21 ft 2 in)
Zanurzenie dla wyporności lekkiej - rufa 7,52 m (24 ft 8 in)

Napęd:

Maszyny 2-cylindrowa, pozioma maszyna parowa z powrotnymi korbowodami pojedynczego rozprężania firmy Maudslay, nieznana liczba kotłów typu kufrowego, 1 śruba
Moc nominalna 800 nhp
Moc indykowana 2463 ihp
Prędkość (maszyna parowa) 11 węzłów
Paliwo 280 ts węgla
Zasięg brak danych

Opancerzenie:

Burty 140 mm - 114 mm (5½ in - 4½ in) na podkładzie z 914 mm (36 in) drewna dębowego
Wieże działowe 254 mm - 140 mm (10 in - 5½ in)
Stanowisko dowodzenia 140 mm (5½ in)
Pokład 25 mm (1 in)

Uzbrojenie:

Początkowe 5 dział 268 mm (10½ in) 150-funtowych (150 pdr) SBML (3x1, 1x2)
Modernizacja w 1867 r. 5 dział 229 mm (9 in) (12½-ton) MLR (3x1, 1x2)

Ludzie:

Załoga 296 oficerów i marynarzy

Projekt

W 1844 brytyjska Admiralicja zamówiła w stoczni Pembroke cztery 121-działowe trójpokładowe okręty liniowe typu "QUEEN". Po wprowadzeniu zmian w projekcie okręty zostały ponownie zamówione 29 sierpnia 1848. Stępkę pod budowę czwartego okrętu serii HMS "ROYAL SOVEREIGN" położono 17 grudnia 1848. 23 czerwca 1854 r. podjęto decyzję o zamontowaniu na okręcie silnika parowego i śruby napędowej. Wodowanie częściowo wyposażonego okrętu nastąpiło 25 kwietnia 1857.

3 kwietnia 1862 podjęto decyzję o przebudowie nieukończonego okrętu na eksperymentalny pancernik wieżowy, w celu przetestowania wyposażenia okrętów w wieże artyleryjskie - 25 dni po sławnym pojedynku na Hampton Roads. Przebudowę zaprojektował Captain Cowper Coles, który wierzył, iż konfiguracja okrętu z działami zamontowanymi w wieżach oraz pozbawionymi omasztowania jest przyszłością konstrukcji okrętowej. Przebudowę zakończono w sierpniu 1864.

Konstrukcja


Służba

29.06.1848 Zatwierdzenie okrętu do budowy jako 121-działowy, trójpokładowy okręt liniowy.
17.12.1848 Położenie stępki.
23.06.1854 Podjęto decyzję o zamontowaniu na okręcie silnika parowego i śruby napędowej i przekonwertowaniu na 121-działowy śrubowy trójpokładowy okręt liniowy.
25.01.1855 Rozpoczęcie konwersji.
25.04.1857 Wodowanie okrętu.
07.1857 Ukończenie budowy okrętu i odstawienie go do rezerwy. Koszt początkowy wyniósł łącznie 178 544 funty (w tym: kadłub 113 165 funtów, maszyny 49 300 funty, wyposażenie 16 079 funtów).
03.04.1862 Zatwierdzenie przebudowy okrętu na eksperymentalny pancernik wieżowy.
04.1862 Rozpoczęcie konwersji.
20.08.1864 Zakończenie konwersji okrętu i ukończenie budowy. Koszt wyniósł 180 572 funty.
07.07.1864 Wcielenie okrętu do służby z przydziałem do Channel Fleet.
1864 Okręt został wcielony do służby w Portsmouth, w składzie Channel Fleet. Jego głównym przeznaczeniem było jednak testowanie koncepcji uzbrojenia zamontowanego w wieżach.
15.10.1864 - 01.07.1865 Okręt został dołączony do szkoły artylerii HMS Excellent.
01.07.1865 - 09.10.1866 Okręt ponownie trafia do składu Channel Fleet.
15.04.1866 W ramach testu, z bliskiej odległości oddano 3 strzały do jednej z wież działowych na HMS "ROYAL SOVEREIGN". Strzały oddano z 9-calowego działa HMS "BELLEROPHON". Test miał stwierdzić odporność wież typu Coles'a na uszkodzenia.
10.1866 Okręt został czasowo wycofany ze służby czynnej w celu odbycia remontu oraz przebudowy wraz z przezbrojeniem
09.10.1866 - 1867 Okręt został przydzielony ponownie do HMS Excellent. Jednocześnie na okręcie przeprowadzono modernizację wraz z wymianą uzbrojenia.
17.06.1867 Okręt wziął udział w uroczystej rewii morskiej w Spithead.
1867 Okręt został ponownie dołączony do szkoły artylerii HMS Excellent.
03.09.1869 Okręt zostaje zdjęty ze służby czynnej.
1873 Okręt zostaje zastąpiony przez monitor palisadowy HMS "GLATTON" i przeniesiony do okrętów rezerwy IV klasy.
05.1885 Okręt został sprzedany na złom.

ZNANI DOWÓDCY (PRZYDZIAŁY)

07.07.1864 - 14.10.1864 Captain Sherard Osborn, Channel squadron
01.07.1865 - 09.10.1866 Captain Frederick Anstruther Herbert, Channel squadron
07.1867 Captain Cowper Phipps Coles, tymczasowo - rewia
01.04.1869 - 03.09.1869 Captain Arthur William Acland Hood

Galeria

Źródła:
- Dawid Lyon, Rif Winfield (2004). The Sail & Steam Navy List. All the ships of the Royal Navy 1815 - 1889. Chatham Publishing.
- Chesneau, Roger; Kolesnik, Eugene M., eds. (1979). Conway's All the World's Fighting Ships 1860–1905. Greenwich: Conway Maritime Press.
- Wikipedia, oraz inne strony internetowe.