"No 56 Sqn RAF/RFC” autorstwa Alexa Revella, z okładką przygotowaną przez Marka Postlethwaite’a i planszami barwnymi Harry’ego Dempseya, to ceniona pozycja w dorobku wydawnictwa Osprey, opublikowana w ramach serii "Aviation Elite Units” (numer 33) jesienią 2009 roku. Książka stanowi skondensowane, a zarazem bogate faktograficznie studium dedykowane jednej z najbardziej elitarnych, utytułowanych i znanych brytyjskich formacji myśliwskich z czasów I wojny światowej. Opracowanie obejmuje kluczowe lata zmagań na froncie zachodnim - od momentu formowania eskadry i jej dramatycznego przybycia do Francji wiosną 1917 roku, poprzez krwawe walki o panowanie w powietrzu w okresie niemieckiej dominacji, aż po ostateczne zmagania kończące konflikt w listopadzie 1918 roku.
Konstrukcja dzieła cechuje się klarownością odpowiadającą standardom monografii lotniczych. Revell rozpoczyna narrację od zarysowania kontekstu historycznego przełomu 1916 i 1917 roku, kiedy nowo powstałe niemieckie "Jagdstaffeln" zepchnęły brytyjskie lotnictwo do głębokiej defensywy, co kulminowało w tragicznym "Krwawym Kwietniu”. Kolejne ustępy skrupulatnie śledzą proces wdrażania do służby przełomowych myśliwców S.E.5 (oraz ich rozwinięcia S.E.5a), które jako pierwsze pozwoliły pilotom Royal Flying Corps (RFC) podjąć równorzędną walkę z maszynami Albatros i Halberstadt. Autor w układzie kronikarskim rekonstruuje codzienne operacje patrolowe eskadry, taktykę starć kołowych oraz ewolucję formacji po przekształceniu RFC w samodzielne Royal Air Force (RAF) w 1918 roku. Duży nacisk położono na specyfikę starć z najgroźniejszymi asami Kajzera oraz nieustanne balansowanie na granicy ryzyka w realiach dynamicznie zmieniających się technologii lotniczych.
Książka zyskała znakomite recenzje ze strony środowisk zajmujących się historią Wielkiej Wojny oraz pasjonatów modelarstwa. Na forach takich jak Modeling Madness czy w periodykach branżowych (m.in. "Cross & Cockade International”) recenzenci określają ten tom jako jedno z najlepszych i najważniejszych opracowań o lotnictwie tamtej epoki. Odbiorcy chwalą autora za unikanie suchego tonu kroniki urzędowej na rzecz wciągającej, pełnej napięcia opowieści o ludziach, którzy tworzyli legendę jednostki. Podkreśla się fakt, że obok imponujących statystyk, Revell odmalował portrety wybitnych osobowości asów, takich jak Albert Ball (odznaczony Krzyżem Wiktorii), James McCudden, kanadyjski as Hank Burden czy Amerykanin Robert Caldwell. Książka zbiera wysokie oceny za doskonałe wyważenie opisu technicznego maszyn i głęboko ludzkiego wymiaru wojny powietrznej, stając się obowiązkowym punktem odniesienia dla badaczy tamtego okresu. Niektórzy odbiorcy zaznaczają jedynie, że ze względu na formułę serii, narracja przyjmuje momentami gęsty, pamiętnikarski rytm, co od mniej zaangażowanych czytelników wymaga większego skupienia.
Wyjątkowym elementem publikacji są zawarte w niej materiały ikonograficzne i plastyczne. Oprócz dynamicznej sceny walki powietrznej na okładce autorstwa Marka Postlethwaite’a, wewnątrz książki wydrukowano imponujący zbiór aż 119 unikalnych, czarno-białych fotografii archiwalnych przedstawiających personel, infrastrukturę lotniskową i samoloty. Prawdziwym magnesem dla hobbystów jest jednak zestaw 28 precyzyjnych, kolorowych profili bocznych oraz rzutów z góry i z dołu, które stworzył uznany rysownik Harry Dempsey. Plansze te drobiazgowo odtwarzają historyczne malowania płóciennych poszyć S.E.5a, indywidualne oznaczenia taktyczne pilotów, godła oraz charakterystyczne detale techniczne konstrukcji. Całość uzupełniają bogate aneks zawierające spisy asów, zestawienia strat własnych, a także wykaz pilotów niemieckich, którzy odnieśli zwycięstwa nad maszynami 56. Eskadry.
Autorem tekstu jest Alex Revell - wybitny, brytyjski badacz i niekwestionowany autorytet w dziedzinie historii lotnictwa z lat 1914-1918. Jego warsztat naukowy opiera się na dekadach kwerend archiwalnych oraz bezcennych, osobistych wywiadach, jakie przeprowadził z żyjącymi weteranami eskadry jeszcze w latach 60. i 70. XX wieku. Styl Revella jest rzeczowy, nasycony konkretnymi faktami, lecz jednocześnie niezwykle żywy i plastyczny, co pozwala mu z łatwością oddać specyfikę i dramaturgię walk w otwartej kabinie dwupłatowca.
Pewne ograniczenia opracowania wynikają wprost z przyjętej przez wydawcę ramy serii "Aviation Elite Units”. Książka liczy 128 stron, co sprawia, że stanowi ona zwięzły zarys monograficzny o charakterze operacyjnym, a nie wyczerpującą, wieloaspektową encyklopedię. Z racji tej oszczędności miejsca, szersze tło strategiczne walk nad frontem zachodnim oraz polityczne aspekty funkcjonowania lotnictwa Ententy zasygnalizowano jedynie skrótowo. Co więcej, praca prezentuje zmagania niemal całkowicie z perspektywy brytyjskiej, przez co racje i szczegółowa taktyka przeciwnika z "Luftstreitkräfte" pojawiają się na kartach książki głównie w kontekście meldunków o stratach.
Podsumowując, "No 56 Sqn RAF/RFC” to wyśmienite, rzetelne i poruszające kompendium wiedzy o jednej z najbardziej zasłużonych formacji w historii brytyjskiego oręża. Alex Revell stworzył dzieło, które w mistrzowski sposób łączy analizę taktyczno-techniczną z osobistymi losami pilotów uwikłanych w podniebny konflikt. Dla modelarzy redukcyjnych i rekonstruktorów plastyczna wizja Harry’ego Dempseya wraz z bogatym materiałem zdjęciowym stanowi nieocenioną skarbnicę wiedzy. Pomimo upływu lat od premiery, publikacja ta niezmiennie pozostaje jedną z najbardziej wartościowych i atrakcyjnych wizualnie monografii o tematyce lotniczej I wojny światowej, zasługującą na stałe miejsce w bibliotece każdego entuzjasty historii wojskowości.
Tu można zakupić książkę: Amazon, AbeBooks, BookFinder.com
