"479th Fighter Group: 'Riddle's Raiders'” autorstwa Johna Stanawaya, z okładką ozdobioną przez Marka Postlethwaite’a oraz ilustracjami Chrisa Daveya i Rogera Chesneau, to wartościowa pozycja z serii Osprey "Aviation Elite Units” (numer 32), opublikowana po raz pierwszy w 2009 roku. Książka stanowi skondensowane opracowanie poświęcone formowaniu, maszynom, pilotom i szlakowi bojowemu ostatniej grupy myśliwskiej wysłanej przez USAAF do Anglii w strukturach 8. Armii Powietrznej podczas II wojny światowej. Publikacja koncentruje się na intensywnym, finałowym roku zmagań nad Europą: od przybycia jednostki na Stary Kontynent wiosną 1944 roku, przez kluczowe wsparcie alianckiej inwazji we Francji, aż po zaciekłe starcia z niemieckimi samolotami odrzutowymi i ostatnie zwycięstwo powietrzne całej formacji odniesione w kwietniu 1945 roku.
Układ publikacji jest przejrzysty i wierny standardom tej serii historycznej. Stanaway rozpoczyna od naświetlenia początków formacji w USA jesienią 1943 roku oraz kulisów objęcia dowództwa przez podpułkownika Jacka Riddle’a, od którego nazwiska piloci zyskali swój przydomek. Następne rozdziały szczegółowo opisują dość nietypową ścieżkę sprzętową grupy: od debiutu bojowego na dwusilnikowych, trudnych w pilotażu myśliwcach P-38 Lightning, po masową przesiadkę jesienią 1944 roku na zwrotne P-51 Mustang. Autor precyzyjnie rekonstruuje ewolucję zadań taktycznych jednostki - od eskortowania ciężkich bombowców strategicznych B-17 i B-24, przez ryzykowne misje wymiatania myśliwskiego nad terytorium Trzeciej Rzeszy, po bezwzględne szturmowanie na niskim pułapie niemieckich węzłów logistycznych i lotnisk. Osobne miejsce poświęcono chwalebnym epizodom, takim jak wywalczenie Presidential Distinguished Unit Citation czy zapisanie na konto grupy pierwszego w historii 8th Air Force zestrzelenia niemieckiego odrzutowca Me 262 w lipcu 1944 roku.
Dzieło Stanawaya zyskało uznanie wśród entuzjastów historii lotnictwa i modelarzy. W branżowych recenzjach (m.in. na łamach portalu Modeling Madness) czytelnicy chwalą sprawnie poprowadzoną kronikę operacyjną, w którą wpleciono żywe relacje pierwszoosobowe pilotów z potyczek w chmurach. Odbiorcy cenią książkę za to, że rzuca światło na pasjonującą dyskusję, jaka toczyła się wewnątrz jednostki na temat wyższości technicznej Lightninga nad Mustangiem (i odwrotnie). Publikacja zbiera pozytywne noty za rzetelne przedstawienie drogi do statusu asa myśliwskiego przez 29 lotników grupy, ze szczególnym uwzględnieniem tak wybitnych postaci jak Hubert "Hub” Zemke czy Robin Olds. Na portalach takich jak Goodreads książka utrzymuje solidną średnią ocen, będąc rekomendowaną jako świetne studium przypadku dla osób poszukujących szczegółowych informacji o schyłkowym etapie wojny powietrznej na froncie zachodnim. Niektórzy krytycy wskazują jednak, że ze względu na specyfikę serii, autor skupił się głównie na dynamicznej akcji, rzadziej pochylając się nad szerszymi aspektami organizacyjnymi i logistycznymi bazy w Wattisham.
Ogromnym walorem opracowania jest jego warstwa wizualna. Poza sugestywną grafiką okładkową autorstwa Marka Postlethwaite’a, w tekście rozmieszczono bogatą galerię unikalnych, czarno-białych fotografii z epoki, ukazujących maszyny, personel naziemny oraz pilotów w codziennych sytuacjach. Centralny punkt książki tworzą perfekcyjnie wykonane kolorowe plansze. Chris Davey odpowiada za niezwykle precyzyjne profile barwne samolotów P-38 i P-51, oddające zróżnicowany kamuflaż, oznaczenia kodowe oraz unikalne godła trzech wchodzących w skład grupy dywizjonów (434., 435. i 436. Fighter Squadron). Z kolei Roger Chesneau uzupełnia tę prezentację o czytelne rysunki i plany techniczne. Materiały te, wzbogacone o merytoryczne opisy w aneksach, dają pełen wgląd w detale techniczne i stanowią niezastąpione źródło referencyjne dla modelarzy redukcyjnych.
Autorem tekstu jest John Stanaway, wybitny amerykański historyk wojskowości, uznawany za jednego z największych ekspertów w dziedzinie operacji myśliwskich USAAF podczas II wojny światowej. Jego styl pisarski cechuje się zwięzłością, faktograficznym rygorem oraz doskonałym operowaniem statystykami i danymi archiwalnymi. Stanaway, mający na koncie liczne poczytne monografie (szczególnie poświęcone asom P-38), umiejętnie panuje nad chronologią wydarzeń, dzięki czemu potrafi utrzymać duże tempo narracji bez straty dla jej wartości edukacyjnej.
Ramy i ograniczenia tomu wynikają bezpośrednio z założeń wydawniczych serii "Aviation Elite Units”. Objętość zamknięta w granicach 128 stron z natury rzeczy czyni z publikacji mocne, skondensowane kompendium, a nie wyczerpującą, wieloaspektową monografię historyczną. Powoduje to, że niektóre starcia powietrzne czy biografie mniej znanych pilotów zostały zasygnalizowane jedynie skrótowo. Ponadto, książka prezentuje konflikt niemal wyłącznie przez pryzmat amerykańskich raportów bojowych, przez co perspektywa pilotów Jagdwaffe stawiających opór "Najeźdźcom Riddle’a” pojawia się na kartach książki marginalnie.
Podsumowując, "479th Fighter Group: 'Riddle's Raiders'” to bardzo udane i rzetelne opracowanie, które w satysfakcjonujący sposób przybliża historię jednej z najbardziej dumnych formacji myśliwskich schyłkowego okresu wojny w Europie. John Stanaway stworzył zwartą kronikę, która z powodzeniem łączy suchy opis taktyczny z dramatyzmem podniebnych starć. Dla modelarzy i hobbystów rekonstruujących samoloty 8. Armii Powietrznej plansze Chrisa Daveya i Rogera Chesneau stanowią pozycję obowiązkową. Pomimo upływu czasu, ta publikacja Osprey pozostaje jednym z najbardziej przystępnych, a zarazem atrakcyjnych wizualnie przewodników po dokonaniach pilotów z Wattisham i cennym nabytkiem dla każdego miłośnika historii lotnictwa wojskowego.
Tu można zakupić książkę: Amazon, AbeBooks, BookFinder.com
