Ten tom szczegółowo opisuje doświadczenia 107 elitarnych amerykańskich asów w walce z Japończykami. Najlepsi piloci amerykańscy II wojny światowej walczyli przeciwko siłom powietrznym armii japońskiej i marynarce Cesarskiej Japonii nad dżunglami Nowej Gwinei i Filipin. Latający P-38 i P-47, ludzie tacy jak Dick Bong i Thomas McGuire zdobyli Medal Honoru za swoje sukcesy w walce w latach 1943-45. "Dwanaście do jednego” to rzadki dokument, który szczegółowo opisuje "sztuczki” stosowane przez tych mężczyzn. Ten tom zawiera również biografie ludzi, których wskazówki dotyczące walki powietrznej składają się na ten tekst.
"'Twelve to One' V Fighter Command Aces of the Pacific" autorstwa Tony'ego Holmesa, z okładką Marka Postlethwaite'a oraz ilustracjami Chrisa Daveya i Marka Stylinga, to tom numer 61 serii Osprey "Aircraft of the Aces", wydany po raz pierwszy 27 kwietnia 2004 roku. Książka stanowi unikalne kompendium poświęcone elitarnym amerykańskim pilotom myśliwskim V Dowództwa Myśliwskiego (V Fighter Command), którzy uzyskali status asa w walkach przeciwko japońskim siłom powietrznym nad dżunglami Nowej Gwinei i Filipin w latach 1943–1945.
Struktura książki jest wyjątkowa na tle innych tomów serii. Holmes rozpoczyna od wprowadzenia redakcyjnego, po którym następuje przedruk rzadkiego dokumentu wojskowego – podręcznika taktycznego "Twelve To One: Fighter Combat Tactics in the SWPA", wydanego przez 5th Fighter Command w sierpniu 1945 roku. Publikacja systematycznie relacjonuje doświadczenia bojowe asów z sześciu kluczowych grup myśliwskich: 8th, 35th, 49th, 58th, 348th i 475th Fighter Group. Autor koncentruje się na biografiach pilotów, ich osiągnięciach oraz specyfice walk powietrznych w teatrze południowo-zachodniego Pacyfiku, gdzie amerykańskie P-38 Lightning i P-47 Thunderbolt mierzyły się z japońskimi myśliwcami Army Air Force i Imperial Japanese Navy.
Książka prezentuje sylwetki najwybitniejszych asów V Fighter Command: Richarda "Dicka" Bonga (40 zwycięstw – najskuteczniejszy amerykański as II wojny światowej), Thomasa McGuire'a (38 zwycięstw), Charlesa H. MacDonalda, Neala Kearby'ego oraz wielu innych pilotów, którzy odnieśli pięć lub więcej potwierdzonych zestrzeleń. Holmes relacjonuje ich osiągnięcia w sposób faktograficzny, unikając nadmiernej heroizacji, a jednocześnie ukazując specyfikę walk powietrznych w warunkach Pacyfiku: znaczenie znajomości terenu, współpracy z systemami wczesnego ostrzegania oraz ewolucji taktyk w odpowiedzi na zmieniające się zagrożenia.
Książka spotkała się z bardzo pozytywnym przyjęciem czytelników. Na Amazonie publikacja uzyskała średnią ocenę 4,7 na 5 gwiazdek na podstawie 11 opinii. Recenzenci chwalą przystępny styl narracji i wartość historyczną publikacji, szczególnie doceniając fakt, że Holmes oparł się na autentycznym podręczniku taktycznym z 1945 roku, co nadaje tekstowi autentyczności i praktycznego wymiaru. Na portalu Pacific Wrecks recenzenci wskazali, że książka jest wartościowym uzupełnieniem dla modelarzy i historyków, łączącym oryginalne taktyki walki powietrznej z fotografiami, ilustracjami i profilami samolotów. Niektórzy czytelnicy zauważają jednak, że ze względu na format serii, szczegółowa analiza poszczególnych bitew jest ograniczona – co jest zrozumiałe przy objętości 128 stron.
Wartościowym elementem publikacji są ilustracje Chrisa Daveya i Marka Stylinga. Plansze odtwarzają profile samolotów, schematy kamuflażu, oznaczenia jednostkowe i detale wyposażenia kokpitu w różnych wariantach P-38 Lightning i P-47 Thunderbolt. Publikacja zawiera 156 czarno-białych fotografii oraz 56 kolorowych ilustracji, które czytelnicy chwalą za przydatność dla modelarzy, szczególnie w kwestii odtworzenia rzadkich malowań i oznaczeń jednostek V Fighter Command. Zdjęcia archiwalne, w tym wiele fotografii z pola walki, uzupełniają narrację i nadają jej autentyczności.
Autorem tekstu jest Tony Holmes, brytyjski historyk lotnictwa i wieloletni redaktor ds. lotnictwa w Osprey Publishing, pracujący dla tej oficyny od 1989 roku. Jest autorem licznych prac o myśliwcach II wojny światowej i współczesnych platformach lotniczych. Jego styl jest zwięzły i nastawiony na przekazanie faktów, co odpowiada charakterowi serii. Holmes konfrontuje źródła amerykańskie z raportami japońskimi, co pozwala na zrównoważone przedstawienie liczby zwycięstw – kwestii często spornej ze względu na różnice w dokumentacji i propagandzie wojennej.
Ograniczenia publikacji wynikają z formatu serii: około 128 stron tekstu wymusza selekcję materiału. Niektóre wątki – takie jak szczegółowa analiza taktyki poszczególnych eskadr, szerszy kontekst strategiczny wojny na Pacyfiku czy porównanie z japońskimi myśliwcami – zostały potraktowane skrótowo. Dodatkowo data wydania (2004) oznacza, że książka nie uwzględnia najnowszych badań archiwalnych z ostatnich dekad, choć podstawowe fakty dotyczące biografii i osiągnięć pilotów pozostają aktualne.
Podsumowując, "'Twelve to One' V Fighter Command Aces of the Pacific" to solidne wprowadzenie do tematu amerykańskich asów latających na P-38 i P-47 w teatrze południowo-zachodniego Pacyfiku. Tony Holmes stworzył przystępne i rzetelne kompendium, które łączy analizę techniczną z biografiami pilotów i oryginalnymi taktykami walki powietrznej. Dla czytelników szukających szczegółowej analizy taktycznej lub szerszego kontekstu strategicznego publikacja może okazać się zbyt zwięzła, lecz jako punkt wyjścia do dalszych poszukiwań lub jako źródło wizualne dla modelarzy sprawdza się dobrze. Warto ją traktować jako jeden z elementów szerszej bibliografii tematu, uzupełniający inne tomy serii "Aircraft of the Aces" o myśliwcach USAAF na Pacyfiku oraz dedykowane monografie o kampaniach nowogwinejskich i filipińskich. Dla miłośników historii lotnictwa i taktyk walki powietrznej ta książka ma szczególną wartość, przypominając o praktycznym wymiarze szkolenia pilotów myśliwskich w końcowej fazie wojny na Pacyfiku.
Tu można zakupić książkę: Amazon, AbeBooks, BookFinder.com
