Hurricane jako pierwszy jednopłatowy myśliwiec RAF-u doczekał się szerszego wykorzystania we współpracy z siłami alianckimi. Samolot ten służył zarówno jako myśliwiec jak i samolot myśliwsko-bombowy, latało na nim wielu lotników z dużym dorobkiem zestrzeleń. Sea Hurricane był głównym myśliwcem rozmieszczonym przez Fleet Air Arm na Morzu Śródziemnym, a jednostki Hurricane działały z baz w Indiach i Cejlonie aż do 1945 roku, po tym jak nie udało im się obronić Singapuru i Malajów przed Japończykami.
"Hurricane Aces 1941-45" autorstwa Andrew Thomasa, z okładką Marka Postlethwaite'a oraz ilustracjami Johna Weala i Marka Stylinga, to tom numer 57 serii Osprey "Aircraft of the Aces", wydany po raz pierwszy 21 listopada 2003 roku. Książka poświęcona jest pilotom myśliwskim, którzy uzyskali status asa, latając na Hawker Hurricane w latach 1941–1945 – okresie, gdy ten legendarny myśliwiec, mimo pojawienia się nowocześniejszego Spitfire'a, wciąż odgrywał kluczową rolę w wielu teatrach działań II wojny światowej.
Struktura książki jest typowa dla serii. Thomas rozpoczyna od krótkiego wprowadzenia historycznego, omawiającego rolę Hurricane'a jako pierwszego jednopłatowego myśliwca RAF-u i jego ewolucję od bitwy o Anglię do zadań myśliwsko-bombowych. Następne rozdziały systematycznie relacjonują udział asów Hurricane'a w kluczowych kampaniach: walkach na froncie kanałowym (Channel Front), gdzie wśród jednostek Fighter Command służyli piloci amerykańscy z Eagle Squadrons oraz polscy dywizjoni 303 i 306; działaniach na Morzu Śródziemnym, gdzie Sea Hurricane stanowił główny myśliwiec Fleet Air Arm; oraz operacjach w Azji Południowo-Wschodniej, gdzie jednostki Hurricane'a walczyły w Indiach i na Cejlonie po upadku Singapuru. Autor koncentruje się na biografiach pilotów, ich osiągnięciach oraz specyfice eksploatacji tej maszyny w różnych warunkach bojowych.
Książka prezentuje sylwetki najwybitniejszych asów latających na Hurricane'ach w tym okresie: m.in. pilotów polskich, kanadyjskich, australijskich i brytyjskich, którzy odnieśli znaczące sukcesy w walkach nad Europą, Afryką Północną i Azją. Thomas relacjonuje ich osiągnięcia w sposób faktograficzny, unikając nadmiernej heroizacji, a jednocześnie ukazując specyfikę walk powietrznych w latach 1941–1945: adaptację Hurricane'a do roli myśliwca-bombowca, współpracę z jednostkami lądowymi i morskimi oraz ewolucję taktyk w odpowiedzi na zmieniające się zagrożenia.
Książka spotkała się z pozytywnym przyjęciem czytelników. Do 2026 r. na Amazon UK publikacja uzyskała średnią ocenę 4,6 na 5 gwiazdek na podstawie 34 opinii, a na Amazon Belgium – 4,8 na 5 gwiazdek na podstawie 27 recenzji. Na Goodreads książka uzyskała ocenę 4,21 na 5 na podstawie 14 ocen. Recenzenci chwalą przystępny styl narracji i wartość historyczną publikacji. Jeden z czytelników na Goodreads określił książkę jako "doskonałe uzupełnienie" wcześniejszego tomu "Hurricane Aces 1939-40", doceniając szeroki zakres teatrów działań i efektywne wykorzystanie ograniczonej objętości serii. Inny recenzent zauważył jednak, że przydałoby się więcej szczegółowych informacji technicznych na temat modyfikacji wprowadzanych w poszczególnych wersjach Hurricane'a w toku wojny.
Wartościowym elementem publikacji są ilustracje Johna Weala i Marka Stylinga. Plansze odtwarzają profile samolotów, schematy kamuflażu, oznaczenia jednostkowe i detale wyposażenia kokpitu w różnych wariantach Hurricane'a i Sea Hurricane'a. Publikacja zawiera około 100 zdjęć archiwalnych oraz 40 kolorowych plansz, które czytelnicy chwalą za przydatność dla modelarzy, szczególnie w kwestii odtworzenia rzadkich malowań z teatrów śródziemnomorskiego i azjatyckiego. Zdjęcia archiwalne, w tym wiele fotografii pilotów i ich maszyn, uzupełniają narrację i nadają jej autentyczności.
Autorem tekstu jest Andrew Thomas, brytyjski historyk lotnictwa i jeden z najbardziej uznanych badaczy RAF-u w II wojnie światowej. Jest autorem licznych prac o dywizjonach myśliwskich i asach RAF-u, a jego doświadczenie w pracy z archiwami i relacjami weteranów gwarantuje wysoki poziom merytoryczny publikacji. Jego styl jest zwięzły i nastawiony na przekazanie faktów, co odpowiada charakterowi serii "Aircraft of the Aces".
Ograniczenia publikacji wynikają z formatu serii: około 96 stron tekstu wymusza selekcję materiału. Niektóre wątki – takie jak szczegółowa analiza taktyki poszczególnych eskadr, szerszy kontekst strategiczny poszczególnych kampanii czy porównanie z myśliwcami innych typów – zostały potraktowane skrótowo. Dodatkowo data wydania (2003) oznacza, że książka nie uwzględnia badań archiwalnych opublikowanych w ostatnich dekadach, choć podstawowe ustalenia dotyczące biografii i osiągnięć pilotów pozostają aktualne.
Podsumowując, "Hurricane Aces 1941-45" to solidne wprowadzenie do tematu pilotów myśliwskich latających na Hurricane'ach w drugiej fazie II wojny światowej. Andrew Thomas stworzył przystępne i rzetelne kompendium, które łączy analizę techniczną z biografiami pilotów w przystępnej formie. Dla czytelników szukających szczegółowej analizy taktycznej lub szerszego kontekstu strategicznego publikacja może okazać się zbyt zwięzła, lecz jako punkt wyjścia do dalszych poszukiwań lub jako źródło wizualne dla modelarzy sprawdza się dobrze. Warto ją traktować jako jeden z elementów szerszej bibliografii tematu, uzupełniający wcześniejszy tom "Hurricane Aces 1939-40" oraz inne pozycje serii "Aircraft of the Aces" poświęcone myśliwcom RAF-u. Dla miłośników historii lotnictwa ta książka ma szczególną wartość, przypominając o wszechstronności i wytrzymałości Hurricane'a – maszyny, która mimo technologicznego zacofania względem nowszych konstrukcji, wciąż odgrywała kluczową rolę w wielu teatrach działań aż do końca wojny.
Tu można zakupić książkę: Amazon, AbeBooks, BookFinder.com
