Amerykańscy lotnicy przybywający do Europy od września 1917 nie przywieźli ze sobą żadnych samolotów. Zamiast tego jednostki amerykańskie musiały pozyskać maszyny głównie od Brytyjczyków i Francuzów. Od początku 1918 roku amerykańscy piloci otrzymali myśliwce SPAD i nigdy nie oglądali się za siebie. Jak podaje ten tom, pierwszym wyszkolonym pilotem amerykańskim, który został asem, był porucznik Douglas Campbell, który do końca maja 1918 roku zestrzelił pięć niemieckich samolotów. Był on członkiem 94. Aero Squadron "Hat in the Ring", z którego wywodziło się wielu amerykańskich asów I wojny światowej.
"American Aces of World War I" autorstwa Normana Franksa, z okładką Keitha Woodcocka oraz ilustracjami Harry'ego Dempseya i Marka Stylinga, to pozycja z serii Osprey "Aircraft of the Aces", wydana po raz pierwszy w 2001 roku. Książka poświęcona jest amerykańskim pilotom myśliwskim, którzy walczyli w I wojnie światowej – zarówno w ramach Lafayette Escadrille przed formalnym przystąpieniem USA do konfliktu, jak i w służbie United States Army Air Service po kwietniu 1917 roku.
Struktura publikacji jest typowa dla serii. Franks rozpoczyna od krótkiego wprowadzenia historycznego, omawiając kontekst neutralności Stanów Zjednoczonych w pierwszych latach wojny oraz motywacje amerykańskich ochotników, którzy decydowali się na służbę we francuskim lotnictwie. Następnie autor przechodzi do opisu organizacji amerykańskich jednostek myśliwskich po deklaracji wojny, szkolenia pilotów oraz procesu przezbrojenia w sprzęt produkcji francuskiej i brytyjskiej.
Książka systematycznie prezentuje profile najwybitniejszych amerykańskich asów: Eddiego Rickenbackera (26 zwycięstw – najskuteczniejszy amerykański pilot wojny), Franka Luke'a (18 zwycięstw, w tym wiele balonów obserwacyjnych, poległego w walce w wieku 21 lat), Raoula Lufbery'ego (weterana Lafayette Escadrille z 17 zwycięstwami), Williama Thaw II, Hamiltona Coolidge'a oraz innych pilotów, którzy odnieśli pięć lub więcej potwierdzonych zestrzeleń. Franks relacjonuje ich osiągnięcia w sposób faktograficzny, unikając nadmiernej heroizacji, a jednocześnie ukazując specyfikę walk powietrznych nad frontem zachodnim: krótki czas reakcji, znaczenie przewagi wysokości i koordynacji w ramach formacji.
Wartościowym elementem publikacji jest rozdział poświęcony samolotom, na których latali amerykańscy piloci-asy: francuskim Nieuportom 17 i 28, SPAD VII i XIII, brytyjskim SE.5a oraz nielicznym maszynom produkcji amerykańskiej. Autor wyjaśnia, jak piloci adaptowali swoje taktyki do specyfiki poszczególnych typów maszyn oraz jak ewoluowało ich wyposażenie w toku konfliktu. Szczególną uwagę poświęcono roli uzbrojenia: zsynchronizowanych karabinów maszynowych Vickers i Marlin, które decydowały o skuteczności ataków.
Ilustracje stanowią standardowy atut serii: około 100 zdjęć archiwalnych oraz 40 kolorowych plansz autorstwa Dempseya i Stylinga, które odtwarzają profile samolotów, schematy kamuflażu, oznaczenia jednostkowe (escadrille, pursuit group) i detale wyposażenia. Plansze są opatrzone szczegółowymi opisami i stanowią użyteczne źródło dla modelarzy. Należy jednak zauważyć, że jakość reprodukcji w starszych wydaniach bywa różna, a niektóre detale mogą wymagać weryfikacji w dodatkowych źródłach.
Autorem tekstu jest Norman Franks, brytyjski historyk specjalizujący się w lotnictwie I wojny światowej. Jego styl jest zwięzły i nastawiony na przekazanie faktów, co odpowiada charakterowi serii. Franks konfrontuje źródła amerykańskie, francuskie i brytyjskie, co pozwala na zrównoważone przedstawienie liczby zwycięstw – kwestii często spornej ze względu na różnice w procedurach potwierdzania zestrzeleń między armiami.
Ograniczenia publikacji wynikają z formatu serii: około 100 stron tekstu wymusza selekcję materiału. Niektóre wątki – takie jak szczegółowa analiza taktyki poszczególnych eskadr, kontekst polityczny relacji amerykańsko-francuskich czy losy pilotów po wojnie – zostały potraktowane skrótowo. Data wydania oznacza także, że książka nie uwzględnia badań archiwalnych opublikowanych w ostatnich dekadach, choć podstawowe ustalenia dotyczące biografii i osiągnięć pilotów pozostają aktualne.
Podsumowując, "American Aces of World War I" to solidne wprowadzenie do tematu amerykańskiego lotnictwa myśliwskiego w I wojnie światowej. Franks stworzył kompendium, które łączy informacje techniczne z biografiami pilotów w przystępnej formie. Dla czytelników szukających szczegółowej analizy taktycznej lub szerszego kontekstu strategicznego publikacja może okazać się zbyt zwięzła, lecz jako punkt wyjścia do dalszych poszukiwań lub jako źródło wizualne dla modelarzy sprawdza się dobrze. Warto ją traktować jako jeden z elementów szerszej bibliografii tematu, uzupełniający dedykowane monografie o Lafayette Escadrille czy USAS.
Tu można zakupić książkę: Amazon, AbeBooks, BookFinder.com
