Szósty numer rosyjskiego magazynu "Морская кампания” z 2009 roku (całościowo wydanie nr 27, wydany we wrześniu) to klasyczna, 64-stronicowa monografia, która w całości poświęcona jest włoskiemu budownictwu okrętowemu z okresu międzywojennego i II wojny światowej. Autorzy: Arsenij A. Małow oraz Siergiej W. Patjanin opisują historię trzeciej i czwartej grupy słynnego typu "CONDOTTIERI” (okręty: "RAIMONDO MONTECUCCOLI", "MUZIO ATTENDOLO", "EMANUELE FILIBERTO DUCA D'AOSTA" oraz "EUGENIO DI SAVOIA"). Autorzy we wstępie zaznaczają, że były to jedne z najbardziej aktywnych, najlepiej zbalansowanych i najskuteczniejszych dużych okrętów nawodnych włoskiej marynarki (Regia Marina) podczas II wojny światowej, stanowiące wyraźny skok jakościowy względem wcześniejszych, słabo opancerzonych grup "GIUSSANO” i "CADORNA”
Oto krótkie rozwinięcie poszczególnych rozdziałów (sekcji) składających się na tę monografię:
- История создания (Historia powstania): Rozdział ten osadza projekt w kontekście morskiego wyścigu zbrojeń lat 20. i 30. XX wieku oraz ograniczeń traktatowych. Autorzy opisują ewolucję włoskiej myśli projektowej, która odeszła od koncepcji "papierowych krążowników” na rzecz jednostek lepiej zbalansowanych. Omówiono tu proces projektowy, zamówienia stoczniowe oraz polityczne i strategiczne uwarunkowania budowy tych okrętów.
- Описание конструкции (Opis konstrukcji): Szczegółowa analiza techniczna architektury kadłuba i ogólnego układu okrętów. Autorzy omawiają specyficzne cechy konstrukcyjne, które odróżniały te jednostki od wcześniejszych włoskich krążowników, zwracając uwagę na poprawę stateczności, wytrzymałości kadłuba oraz ergonomii wewnętrznych pomieszczeń.
- Бронирование (Opancerzenie): Sekcja poświęcona jednemu z najważniejszych atutów tych krążowników - wreszcie solidnemu pancerzowi burtowemu i pokładowemu. Autorzy szczegółowo analizują grubość, rozmieszczenie i jakość włoskich płyt pancernych, pokazując, jak wreszcie udało się Włochom stworzyć okręt zdolny do przetrwania trafień z dział kalibru 152 mm, co było piętą achillesową ich poprzedników.
- Вооружение (Uzbrojenie): Charakterystyka głównego kalibru (osiem dział 152 mm w czterech dwulufowych wieżach) oraz uzbrojenia pomocniczego, w tym artylerii przeciwlotniczej (działka 100 mm, 37 mm i 20 mm) oraz wyrzutni torpedowych. Autorzy oceniają skuteczność włoskich systemów kierowania ogniem i samej broni w warunkach bojowych.
- Энергетическая установка (Siłownia / Układ napędowy): Opis maszynowni, kotłów parowych i turbin, które nadawały tym krążownikom bardzo wysoką prędkość maksymalną (ponad 36 węzłów). Autorzy zwracają uwagę na osiągi, zasięg oraz problemy eksploatacyjne skomplikowanego włoskiego układu napędowego.
- Вспомогательное оборудование (Wyposażenie pomocnicze): Omówienie systemów pokładowych, takich jak urządzenia sterowe, kotwiczne, łodzie ratunkowe, systemy przeciwpożarowe i inne elementy wyposażenia, które wpływały na codzienną służbę i żywotność okrętu.
- Экипаж (Załoga): Informacje na temat liczebności załogi, jej podziału na wachtę i specjalności oraz warunków bytowych (pomieszczeń mieszkalnych, kambuzów, sanitariatów), w jakich przyszło służyć włoskim marynarzom.
- Окраска (Malowanie / Kamuflaż): Sekcja o charakterze typowo modelarskim i historycznym. Autorzy szczegółowo opisują schematy malowania włoskich krążowników, od standardowego szarego koloru ("grigio bluastro") po skomplikowane, śródziemnomorskie kamuflaże geometryczne stosowane w trakcie wojny, aby zmylić alianckich obserwatorów i lotnictwo.
- Модернизации (Modernizacje): Zestawienie zmian wprowadzanych na okrętach w trakcie ich służby. Obejmuje to m.in. wzmocnienie artylerii przeciwlotniczej, instalację radarów (np. niemieckich lub włoskich "GUFO"), sonarów oraz modyfikacje wyposażenia lotniczego (katapult i wodnosamolotów).
- История службы (Historia służby): Najobszerniejsza część monografii, śledząca boje i codzienną eksploatację poszczególnych jednostek. Autorzy relacjonują ich udział w kluczowych bitwach morskich II wojny światowej na Morzu Śródziemnym (m.in. bitwa koło Przylądka Pantelleria, operacje konwojowe na Maltę, ostrzały brzegowe), a także ich dramatyczne i późniejsze losy (w tym zatopienie "ATTENDOLO" w Porcie przez amerykańskie lotnictwo oraz przekazanie "EUGENIO DI SAVOIA" Grecji jako reparację wojenną, gdzie służył jako krążownik "ELLI").
- Общая оценка проекта (Ogólna ocena projektu): Podsumowanie monografii, w którym autorzy dokonują bilansu wad i zalet tych krążowników na tle ich alianckich i wrogich odpowiedników. Oceniają, na ile typy "MONTECUCCOLI" i "AOSTA" spełniły pokładane w nich nadzieje i dlaczego są one uważane za szczytowe osiągnięcie włoskiego budownictwa krążowników z okresu międzywojennego.