The Austrian Army 1740-80 (2): Infantry

Kategoria: Men-at-arms
Producent: Osprey Publishing
Nr katalogowy: BOOK1682

"Armia austriacka 1740-1780 (2): Piechota" to 276 numer z serii "Men-at-Arms" wydawnictwa Osprey Publishing.

Autorzy: Haythornthwaite Philip J., Younghusband Bill (ilustracje)

Tom nr 276 serii Men-at-Arms, wydany w 1994 roku, to druga część trylogii Philipa Haythornthwaite'a o armii austriackiej w latach 1740-80. Ilustrował ją William (Bill) Younghusband. Książka liczy 48 stron, w tym osiem tablic barwnych oznaczonych A-H, a bibliografia mieści się na jednej stronie. Zgodnie ze zwyczajem serii dominują w nim organizacja, umundurowanie i uzbrojenie, a komentarz do tablic zamyka całość.

Największą zaletą pracy jest uporządkowanie materiału, który bez takiego opracowania łatwo się rozsypuje. Haythornthwaite zaczyna od faktu, że w 1740 roku armia habsburska liczyła 52 pułki piechoty, w tym trzy węgierskie, trzy niderlandzkie i jeden włoski. Ta wielonarodowa struktura wyjaśnia, dlaczego mundury, werbunek i obyczaje pułków tak się różniły. Autor nie rozwija jednak tego wątku w analizę i zadowala się opisem. Wystarczy to czytelnikowi szukającemu odpowiedzi na pytanie "jak to wyglądało", ale nie temu, który pyta "dlaczego".

Wartość referencyjna jest wysoka. Opis książki zapowiada omówienie organizacji, uniformów i wyposażenia piechoty, i w tych granicach rzeczywiście sprawdza się ona jako podręczny przewodnik. Jeden z czytelników na Goodreads uznał, że jako kompendium organizacji i umundurowania armii austriackiej niewiele ją przewyższa. To uczciwa i trafna ocena. Haythornthwaite podaje kolory wyłogów i guzików, różnice między pułkami niemieckimi i węgierskimi, wzmianki o zmianach przepisów oraz drobne szczegóły, jak odcienie sukna. Drugi recenzent wspomina z lekką ironią o "pruskim błękicie" w niektórych formacjach i dodaje, że kto szuka takich detali, znajdzie je w tej książce. Dla modelarza i kolekcjonera to zaleta. Dla czytelnika szukającego szerszej perspektywy to wskazówka, gdzie przebiega granica zainteresowań autora.

Tu pojawia się najpoważniejszy zarzut, który znajduję w opiniach czytelników: książka nie mówi prawie nic o ludziach, którzy te mundury nosili. Jeden z recenzentów napisał wprost, że chciał dowiedzieć się czegoś o żołnierzach szeregowych, a znalazł głównie opis sukna i koloru. Zgadzam się, że to realna luka, choć ograniczenie wynika w dużej mierze z formuły serii. Osprey nie obiecuje historii społecznej, a 48 stron z ośmioma tablicami nie pomieści przeglądu werbunku, dyscypliny i codzienności garnizonowej. Mimo to wzmianka o tym, kim byli rekruci, jak długo służyli i jak ich traktowano, nie zaszkodziłaby tomowi tej wagi.

Drugi zarzut dotyczy chronologii. Inny czytelnik zauważył, że tytułowy przedział 1740-80 jest pokryty nierówno. Jego zdaniem materiał opiera się mocno na zmianach wprowadzonych po wojnie siedmioletniej, tak że książka mogłaby nosić tytuł "1763-1780". Uważam tę uwagę za uzasadnioną. Dla okresu wojny o sukcesję austriacką, czyli dla wizerunku pułków z czasów pierwszych kampanii Marii Teresy, opracowanie wydaje się mniej szczegółowe niż dla czasów reform Lacy'ego i Kaunitza. Źródła do wcześniejszej fazy są rzadsze, więc autora trudno za to winić, ale wypadało to zaznaczyć wyraźniej we wstępie.

Ilustracje Younghusbanda wypadają dobrze. Opinie na Amazon.co.uk (na 2026 r. ocena 4,5/5 przy 19 ocenach) i na Goodreads wspominają ładne tablice, a jeden z recenzentów określił książkę jako użyteczne źródło. Tablice są czytelne i konkretne, a ich poziom można uznać za typowy dla serii w latach 90.: wiernie oddane kroje mundurów, rzetelne kolory, ale bez ambicji artystycznych. Dla odtwórców historycznych i modelarzy to wystarczy. Starsi czytelnicy mogą jednak tęsknić za bardziej dynamicznymi postaciami z późniejszych wydań Osprey.

Warto też porównać oceny. Na Amazon.com.mx średnia wynosi 4,5/5, na AbeBooks 4,1/5 według Goodreads, a na samym Goodreads zaledwie 3,71/5 (14 ocen). Rozstrzał nie jest duży i wynika raczej z różnicy oczekiwań. Kupujący na platformach sklepowych zwykle szukają przewodnika po mundurach i ten dostają. Czytelnicy Goodreads częściej szukają narracji i analizy, więc oceniają surowiej.

Podsumowując, to solidny, rzeczowy i dobrze ilustrowany przewodnik, który spełnia obietnicę z okładki i nie rości sobie pretensji do więcej. Najlepiej czytać go razem z częścią pierwszą (kawaleria) i trzecią (wojska specjalne), bo dopiero wtedy obraz armii Marii Teresy staje się kompletny. Kto potrzebuje analizy taktyki, doktryny czy codzienności żołnierza habsburskiego, powinien sięgnąć po pozycje bardziej analityczne. Kto chce poprawnie pomalować figurkę albo odtworzyć strój pułku, znajdzie tu to, czego szuka. Ocena: 3,5-4 na 5, w zależności od oczekiwań.

Tu można zakupić książkę: Amazon, AbeBooks, BookFinder

Numer w serii 276
Numer ISBN-13 978-1855324183
Numer ISBN-10 1855324180
Język Angielski
Rok wydania 1994
Ilość stron 48
Wielkość i forma pliku PDF 9851 KB
Tematyka
  • Umundurowanie
  • Wojska lądowe
Okres XVIII wiek
Konflikt
  • Wojna o sukcesję bawarską (1778-1779)
  • Wojna siedmioletnia (1756-1763)
  • III wojna śląska (1756-1763)
  • II wojna śląska (1744-1745)
  • I wojna śląska (1740-1742)
  • Rywalizacja austriacko-pruska (1740-1866)
  • Wojna o sukcesję austriacką (1740-1748)

Wyszukiwarka

Filtr

Skasuj