Wielebski Stanisław

Stanisław Wielebski (1929–2015) to polski oficer Marynarki Wojennej, inżynier okrętowy, historyk marynarki i autor specjalizujący się w tematyce techniki morskiej oraz historii polskiego okrętownictwa. Urodził się 12 grudnia 1929 roku. W wieku 20 lat rozpoczął studia w Oficerskiej Szkole Marynarki Wojennej, które ukończył z wyróżnieniem w 1953 roku, awansując na stopień porucznika marynarki. Służbę na okrętach rozpoczął na okręcie podwodnym ORP "SĘP" na stanowisku II oficera mechanika. W czerwcu 1954 roku został wyznaczony na stanowisko I mechanika nowego okrętu podwodnego typu "MALUTKA" – ORP "KASZUB". W 1956 roku powrócił ponownie na ORP "SĘP", gdzie objął stanowisko I mechanika.

W 1958 roku przeszedł do służby w pionie technicznym Dowództwa Marynarki Wojennej, a następnie Ministerstwa Obrony Narodowej. W tym okresie ukończył studia inżynierskie w Wyższej Szkole Marynarki Wojennej, a następnie uzyskał tytuł magistra inżyniera Politechniki Gdańskiej w zakresie budowy okrętów. Od 1969 roku powrócił do Marynarki Wojennej i objął stanowisko zastępcy 9 Flotylli Obrony Wybrzeża w Helu. W 1976 roku został wyznaczony na stanowisko Szefa Budowy Okrętów i Postępu Technicznego w Dowództwie Marynarki Wojennej. Od 1980 roku był zastępcą Szefa Szefostwa Techniki Morskiej podległego Głównemu Inspektorowi Techniki Wojska Polskiego. W 1986 roku został wyznaczony na dyrektora Centrum Techniki Morskiej – ośrodka naukowo-badawczego przeznaczonego dla potrzeb Marynarki Wojennej. Funkcję tę pełnił do końca 1990 roku, po czym odszedł w stan spoczynku w stopniu komandora.
Jako autor Wielebski publikował artykuły w prestiżowych polskich seriach wydawniczych poświęconych historii marynarki wojennej. Jego nazwisko figuruje w spisach autorów serii "Okręty" wydawanej przez Oficynę Wydawniczą Kagero. Do potwierdzonych publikacji Stanisława Wielebskiego należą artykuły opublikowane w numerze specjalnym 3 (7) serii "Okręty" z 2014 roku: "HEL – Koniec świata, wysiadać!" oraz "Okręty Marynarki Wojennej RP. Część 2".
W dorobku książkowym Wielebskiego znajduje się monografia "Inżynierowie okrętów" wydana w 2007 roku przez wydawnictwo Finna w Gdańsku. W pierwszej części książki autor przedstawia swoją drogę na morze – jak z prawobrzeżnego warszawiaka stał się uczniem Oficerskiej Szkoły Marynarki Wojennej, a po jej ukończeniu pełnił służbę na okrętach podwodnych. Publikacja ta stanowi cenne źródło wiedzy o historii polskiego okrętownictwa i roli inżynierów w rozwoju techniki morskiej.
Wielebski publikował również w "Biuletynie Historycznym Muzeum Marynarki Wojennej", gdzie omawiał m.in. historię powstania amagnetycznego trałowca redowego projektu 207. Jego artykuły charakteryzują się rzetelną analizą źródeł archiwalnych, dbałością o szczegóły techniczne oraz przystępnym stylem narracji, co czyni je wartościowymi dla czytelników zainteresowanych historią polskiej marynarki wojennej i rozwojem techniki okrętowej.
Zainteresowania badawcze Wielebskiego koncentrowały się przede wszystkim na historii polskiego okrętownictwa, ewolucji konstrukcji okrętów podwodnych i nawodnych Marynarki Wojennej RP, roli inżynierów w rozwoju techniki morskiej oraz dokumentacji historycznej jednostek pływających służących w polskiej flocie.
Stanisław Wielebski zmarł 8 lipca 2015 roku, pozostawiając po sobie ceniony dorobek publikacyjny i bogate doświadczenie zawodowe, które stanowią ważne źródło wiedzy o historii polskiej Marynarki Wojennej i rozwoju techniki morskiej w XX wieku.

Książki i publikacje jego autorstwa: