Izawa Yasuho

Izawa Yasuho (1943 – 13 maja 2024) to japoński historyk lotnictwa wojskowego, autor i badacz specjalizujący się w historii lotnictwa Cesarskiej Marynarki Wojennej Japonii (IJNAF) oraz Cesarskiej Armii Japońskiej (IJAAF) okresu II wojny światowej. Z zawodu optometrysta (okulista), przez wiele lat łączył praktykę zawodową z pasją badawczą, stając się jednym z najważniejszych współczesnych autorytetów w dziedzinie japońskiego lotnictwa wojskowego. Mieszkał w Tokio, gdzie prowadził kwerendy w archiwach japońskich, korzystając z unikalnych materiałów źródłowych niedostępnych w zachodnich zbiorach.

Jego dorobek publikacyjny obejmuje fundamentalne monografie napisane we współpracy z wybitnymi historykami, takimi jak profesor Ikuhiko Hata i Christopher Shores. Do najważniejszych prac Izawy należą: „Japanese Naval Aces and Fighter Units of WWII" (1989), stanowiąca kompleksowe opracowanie asów myśliwskich i jednostek lotniczych japońskiej marynarki wojennej; „Japanese Army Air Force Fighter Units and Their Aces, 1931-1945" (2002), poświęcona lotnictwu armii japońskiej; oraz „Japanese Naval Air Force Fighter Units and Their Aces, 1932-1945" (2011), będąca rozszerzoną i zaktualizowaną wersją wcześniejszych badań. Izawa był również współautorem dwutomowego dzieła „Bloody Shambles" (1992–1993), napisanego z Christopherem Shoresem i Brianem Cullem, dokumentującego aliancką kampanię powietrzną nad Singapurem, Birmą i Sumatrą w latach 1941–1942. Dla prestiżowego wydawnictwa Osprey Publishing Izawa przygotował tom „J2M Raiden and N1K1/2 Shiden/Shiden-Kai Aces" (seria „Aircraft of the Aces", tom 129, 2016), napisany we współpracy z Tony'm Holmesem, stanowiący szczegółowe opracowanie operacyjne i techniczne dwóch zaawansowanych myśliwców japońskiej marynarki wojennej z końcowego okresu wojny na Pacyfiku. Praca ta, oparta na archiwalnych dokumentach japońskich i relacjach uczestników wydarzeń, wypełnia istotną lukę w anglojęzycznej literaturze poświęconej późnym konstrukcjom lotniczym IJNAF. Prace Izawy wyróżniają się rzetelnością źródłową, korzystaniem z japońskich archiwaliów wojskowych, dokumentacji stoczniowej oraz wywiadów z weteranami, co pozwalało na precyzyjną rekonstrukcję historii jednostek lotniczych i biografii pilotów. Jego teksty, adresowane do historyków lotnictwa wojskowego, badaczy historii wojny na Pacyfiku, modelarzy i entuzjastów techniki lotniczej, dostępne są w księgarniach specjalistycznych, bibliotekach wojskowych oraz w formie elektronicznej poprzez platformy wydawnicze takie jak Osprey Publishing, Casemate i Bloomsbury. Publikacje Yasuho Izawy, w szczególności te napisane we współpracy z Ikuhiko Hatą i Christopherem Shoresem, pozostają ważnymi i często cytowanymi źródłami wiedzy o działaniach japońskiego lotnictwa wojskowego w II wojnie światowej.

Książki i publikacje jego autorstwa: